អ្នកជំនាញបានជំរុញឱ្យពលរដ្ឋ ប្រើប្រាស់កម្ចីឥណទានប្រកបដោយទំនួលខុសត្រូវខ្ពស់ ស្របពេលចំនួនអ្នកប្រើប្រាស់ឥណទាន និងសមតុល្យឥណទាននៅកម្ពុជា មានការកើនឡើងពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ។ ជាក់ស្តែង ប្រជាជនប្រើប្រាស់ជាង ៥ លាននាក់នៅទូទាំង ២៥ រាជធានី ខេត្ត បាននិងកំពុងប្រើប្រាស់ឥណទានពីគ្រឹះស្ថានធនាគារ និងហិរញ្ញវត្ថុ។
របាយការណ៍របស់ក្រុមហ៊ុនក្រេឌីតប្យ៊ូរ៉ូកម្ពុជា (CBC) ដែលបណ្តាញសារពត៌មាន AMS ទទួលបានកាលពីថ្មីៗនេះ បានបង្ហាញថា សមតុល្យឥណទាននៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ មានចំនួនប្រមាណ ៦២ ពាន់លានដុល្លារ កើនឡើងលើសឆ្នាំ ២០២៤ មានប្រមាណ ៦០ ពាន់ដុល្លារ។
បើតាមរបាយការណ៍ ក្នុងចំណោមសមតុល្យឥណទានសរុបប្រមាណ ៦២ ពាន់លានដុល្លារ មានប្រជាជនប្រើប្រាស់ចំនួន ៥.១៣ លាននាក់នៅទូទាំង២៥ រាជធានី ខេត្ត។ ក្នុងនោះរាជធានី ខេត្តចំនួន ០៣ មានដូចជារាជធានីភ្នំពេញ ខេត្តកណ្តាល និងខេត្តកំពង់ស្ពឺ បានផ្តល់ឥណទានសរុបប្រហែល ៦១ ភាគរយ នៃកម្ចីឥណទានសរុបទូរទាំងប្រទេស។
រាជធានីភ្នំពេញត្រូវគេដឹងថា មានកម្ចីឥណទានច្រើនជាងគេប្រមាណ ៣១,៧ ពាន់លានដុល្លារ ស្មើនឹង ៥១ ភាគរយ នៃទំហំឥណទានទូទាំងប្រទេស ដោយមានអ្នកខ្ចីសរុបចំនួន ៧២,៣ ម៉ឺននាក់។ បន្ទាប់មកខេត្តកណ្ដាលមានអ្នកប្រើប្រាស់ប្រាក់កម្ចី ៤០,៩ ម៉ឺននាក់ មានទំហំឥណទានប្រមាណ ៣,៣៦ ពាន់លានដុល្លារ ស្មើនឹង ៥,៤ ភាគរយ នៃសមតុល្យឥណទានទូទាំងប្រទេស និងខេត្តកំពង់ស្ពឺមានទំហំឥណទានប្រមាណ ២,៦ ពាន់លានដុល្លារ ស្មើនឹង ៤,៣% នៃសមតុល្យឥណទានទូទាំងប្រទេសនិងមានអ្នកខ្ចី ៣៩,២ ម៉ឺននាក់។
លោក កាំង តុងងី អ្នកនាំពាក្យរបស់សមាគមមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុកម្ពុជា មានប្រសាសន៍ថា ក្នុងបរិបទដែលសេដ្ឋកិច្ចសកលមានភាពមិនច្បាស់លាស់ និងបញ្ហាព្រំដែន បានបង្កជាសម្ពាធប៉ះពាល់ដល់ប្រាក់ចំណូលរបស់ពលរដ្ឋ ដែលត្រូវមានការយកចិត្តទុកដាក់ ទាំងកម្ចី កម្ចីគ្រួសារ និងកម្ចីអាជីវកម្ម។
លោកបានថ្លែងថា៖
“ទី១. សូមយកចិត្តទុកដាក់បញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុទាំងផ្ទាល់ខ្លួន ទាំងក្នុងក្រុមគ្រួសារទាំងកម្រិតអាជីវកម្ម ទី២.បើសិនជាបងប្អូនត្រូវការប្រើប្រាស់កម្ចី សូមធ្វើការសិក្សាដោយប្រុងប្រយ័ត្នមុនប្រើប្រាស់កម្ចី ហើយសូមប្រើប្រាស់កម្ចីណាដែលមានអាជ្ញាប័ណ្ណស្របច្បាប់។”
ទោះជាកម្ចីកើនឡើងក៍ដោយ បើក្រឡេកមើលទៅលើប្រាក់សន្សំ ឬប្រាក់បញ្ញើរបស់ពលរដ្ឋ មានការកើនឡើងខ្លាំងលើស ១០ ភាគរយ នៅឆ្នាំ ២០២៥ បើធៀបនឹង ឆ្នាំ២០២៤ រីឯការសងត្រឡប់មានការកើនឡើងជិត ១ ភាគរយ ដែលនេះបង្ហាញថា កម្ចីឥណទាននៅកម្ពុជានៅតែមានគុណភាពល្អ។
លោកបណ្ឌិត គី សេរីវឌ្ឍន៍ អ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ច និងជាប្រធានវិទ្យាស្ថានសិក្សាចិននៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា មានប្រសាសន៍ថា កំណើនឥណទានខាងលើមានប្រមាណជា ៣ ភាគរយ ប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែប្រាក់សន្សំក្នុងធនាគារមានការកើនឡើង ១៤ ភាគរយ ជាតូលេខបង្ហញថា កំណើនឥណទានកម្ពុជានៅតែមានភាពធន់។
យ៉ាងណាលោក អះអាងថា វិបត្តិប្រាក់ចំណូលនៅកម្ពុជា ជាកត្តាមួយដែលអាចធ្វើឱ្យពលរដ្ឋមានប្រឈមក្នុងការសងប្រាក់ក្នុងវិស័យធនាគារ ក្នុងនោះការលេចចេញនូវរូបភាពឥណទានក្រៅប្រព័ន្ឋ និងជះឥទ្ឋិពលដល់ពលរដ្ឋជួបការលំបាកក្នុងការសងបំណុល។
លោកបណ្ឌិត បានឱ្យដឹងថា៖
“ឧទាហរណ៍ទិញឡានបង់រំលោះ ទិញផ្ទះបង់រំលោះ ចឹងការបង់រំលស់ជាមួយបូរី និងក្រុមហ៊ុនឡាន ក្រុមហ៊ុនម៉ូតូគឺជាកម្ចីដែលមិនបានកត់ត្រាទេ ហើយក៍យើងមិនដឹងថាតើគាត់មានលទ្ឋភាពសងកម្រិតណា?”
ដោយឡែក លោក សេក ភារម្យ ប្រធានស្ថាប័នស្រាវជ្រាវ និងអភិវឌ្ឍន៍នៃក្រុមហ៊ុន BFX Capita មានប្រសាសន៍ថា កំណើនកម្ចី ៣ ភាគរយ បើធៀបនឹងចំណូលសរុប (GDP) របស់ពលរដ្ឋកម្ពុជាក្នុងម្នាក់ជាមធ្យមកើនឡើង ២៣១០ ដុល្លារ នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ស្មើនឹង ៤.៨៥ ភាគរយ ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៤ ដែលមិនមានអ្វីគួរព្រួយបារម្ភខ្លាំងនោះទេ ប៉ុន្ទែអ្វីដែលជាការព្រួយបារម្ភនោះ ប្រសិនបើវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចសកល ជាពិសេសបញ្ហាសង្ក្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ាអូសបន្លាយ នឹងបង្ករផលប៉ះពាល់ដល់ចំណូលពលរដ្ឋ៕